O facecie z pistoletem i naturze lęku

Regularnie prowadzę warsztaty dla profesjonalnych terapeutów poświęcone leczeniu zaburzeń lękowych. Mam zwyczaj rozpoczynania zajęć rozbudowaną i pełną ozdobników wersją metafory wariografu, powszechnie przywoływanej w terapii akceptacji i zaangażowania. Zanim przywitam się z uczestnikami szkolenia i przedstawię, opowiadam im tę historię.

Pewnego dnia do mojego gabinetu wchodzi pewien człowiek – gość, o którym wiem, że zawsze dotrzymuje słowa, jeden z tych, którzy zawsze mówią to, co myślą, i robię to, co mówią. No więc wchodzi do mojego gabinetu z bronią w ręku i mówi:
– Słuchaj, Dave. Weź wszystkie meble, które masz tu w gabinecie, i wynieś je do poczekalni… A jeśli tego nie zrobisz, to cię zastrzelę! Keep Reading →

James W. Pennebaker, Joshua M. Smyth: Terapia przez pisanie

James W. Pennebaker, Joshua M. Smyth: Terapia przez pisanie

James W. Pennebaker, Joshua M. Smyth: Terapia przez pisanie

W książce Terapia przez pisanie James W. Pennebaker i Joshua M. Smyth przekonują, że umiejętnie stosowane tzw. pisanie ekspresywne – pisemne wyrażanie niechcianych myśli i uczuć – przyczynia się nie tylko do poprawy naszej kondycji psychicznej, ale też dobroczynnie wpływa na nasze zdrowie.

Uzdrowicielskie efekty pisania ekspresywnego mają swoje źródło w dość oczywistej, a w każdym razie łatwej do zrozumienia reakcji psychosomatycznej: skoro tłumienie złych emocji kosztuje nas wiele wysiłku i wywołuje stres, co z kolei powoduje osłabienie układu odpornościowego, to uwolnienie tych emocji poprzez językową ekspresję sprawia, że dzieje się dokładnie odwrotnie – wysiłek związany z tłumieniem ustaje, poziom stresu maleje, a układ odpornościowy się wzmacnia.   Keep Reading →

Philip Zimbardo: Efekt Lucyfera. Dlaczego dobrzy ludzie czynią zło?

Philip G. Zimbardo: Efekt Lucyfera. Dlaczego dobrzy ludzie czynią złoW sierpniu 1971 roku w podziemiach Uniwersytetu Stanforda w słonecznej Kalifornii dobrze zapowiadający się doktor psychologii Philip Zimbardo wraz z grupą współpracowników przeprowadził skromny, genialny w swej prostocie eksperyment, który przeszedł do historii jako Stanfordzki Eksperyment Więzienny (SPE, czyli Stanford Prison Experiment). Zaplanowany na dwa tygodnie, został on z konieczności przerwany szóstego dnia, a jego szokujące wyniki przerosły najśmielsze oczekiwania dosłownie wszystkich: jego uczestników, przeprowadzających go badaczy, całe środowisko naukowe i w ogóle każdego, kto o nim kiedykolwiek usłyszał. Keep Reading →

Jerold J. Kreisman, Hal Straus: Nienawidzę cię! Nie odchodź! Zrozumieć osobowość borderline

Jerold J. Kreisman, Hal Straus: Nienawidzę cię! Nie odchodź! Zrozumieć osobowość borderlineOd lat wielu lat zajmuję się psychologią – w tym także psychologią zaburzeń – a od co najmniej kilku coraz częściej słyszę o osobowości z pogranicza (Borderline Personality Disorder, w skrócie: BPD). I to nawet tak często, że już zaczęło mi się wydawać, że mniej więcej wiem, o co w tym zaburzeniu chodzi. Jak się okazało, byłem w błędzie. Dopiero po przeczytaniu książki Nienawidzę cię! Nie odchodź! Zrozumieć osobowość borderline Jerolda J. Kreismana i Hala Strausa mogę powiedzieć, że coś tam wreszcie wiem. A to dzięki temu, że jest to prosto i kompetentnie napisana rzecz. Znajdziemy w niej historie autentycznych przypadków, przejrzyście wyłożoną teorię, przegląd poszczególnych strategii  terapeutycznych, historyczny zarys rozwoju koncepcji zaburzenia osobowości z pogranicza oraz – co zawsze sobie cenię – bardzo empatyczne podejście autorów.  Keep Reading →

Suzanne O’Sullivan: Wszystko jest w twojej głowie. Opowieści o chorobach psychosomatycznych

Wszystko jest w twojej głowie. Opowieści o chorobach psychosomatycznych Suzanne O’Sullivan to świetnie napisana książka. Autorka w sposób wyjątkowo przejrzysty porządkuje wiedzę na temat zaburzeń psychosomatycznych, która dla większości czytelników okaże się prawdopodobnie zupełnym novum, nawet jeśli przed jej przeczytaniem myśleli zgoła inaczej. Przede wszystkim jednak jest zajmująca opowieść o jej trudnej pracy z kilkoma pacjentami dotkniętymi tym niezwykłym zaburzeniem. Keep Reading →

Przypadek pacjenta średniowiecznego

James N. Butcher, Jill M. Hooley, Susan Mineka: Psychologia zaburzeń. DSM-5W wiekach średnich (mniej więcej od roku 500 do roku 1500) bardziej naukowe aspekty medycyny greckiej przetrwały w krajach islamskich Środkowego Wschodu. Pierwszy szpital dla psychicznie chorych założono w Bagdadzie w roku 792, a wkrótce otworzono kolejne placówki w Damaszku i Aleppo. W szpitalach tych stosowano humanitarne metody leczenia. Najsłynniejszą postacią medycyny tamtego okresu był pochodzący z Persji Awicenna (ok. 980-1037), zwany księciem lekarzy. Awicenna jest autorem Kanonu medycyny, chyba najczęściej studiowanego traktatu medycznego na świecie. W swoich pracach często wspomina o takich zaburzeniach jak histeria, epilepsja, reakcje maniakalne czy melancholia. Oto studium przypadku ilustrujące wyjątkowe podejście Awicenny do leczenia młodego księcia cierpiącego na chorobę psychiczną. Keep Reading →

Robert B. Cialdini, Steve J. Martin, Noah J. Goldstein: Mała wielka zmiana. Jak skutecznie wywierać wpływ

Robert B. Cialdini, Steve J. Martin, Noah J. Goldstein: Mała wielka zmiana. Jak skutecznie wywierać wpływJuż w swoich wcześniejszych publikacjach Robert B. Cialdini wielokrotnie podkreślał, że żyjemy w niesłychanie skomplikowanym otoczeniu, zapewne najbardziej złożonym i najszybciej się zmieniającym w dziejach ludzkości i żeby sobie z tym poradzić, musimy „chodzić na skróty”. Oznacza to, że z konieczności coraz częściej kierujemy się tzw. utrwalonymi wzorcami reakcji, czyli różnymi automatycznymi, mechanicznymi, stereotypowymi odruchami, co odbywa się kosztem przemyślanego (kontrolowanego) przetwarzania informacji i podejmowania na jego podstawie racjonalnych decyzji, dotyczących naszego życia. Jak przekonuje Cialdini, nie mamy na to ani czasu, ani energii, ani sposobności. Co więcej, wszystko wskazuje na to, że nasze uzależnienie od wskaźników automatycznie sterujących naszym zachowaniem będzie – w miarę wzrostu liczby i stopnia złożoności atakujących nas bodźców – w przyszłości sukcesywnie rosnąć. Keep Reading →

Moustafa Safouan: Cztery lekcje psychoanalizy. Metoda Lacana

Moustafa Safouan: Cztery lekcje psychoanalizy. Metoda LacanaKiedy wpada mi w ręce kolejna książka na temat myśli Jacquesa Lacana, jestem jednocześnie podekscytowany i zdystansowany. Podekscytowany, bo mam nadzieję, że dowiem się czegoś nowego o ludzkiej psychice – a niektóre koncepcje Lacana wydają mi się naprawdę odkrywcze. Zdystansowany, bo obawiam się, że zamiast poznawać ludzką psychikę będę się trudził nad rozszyfrowaniem tego, co się właściwie do mnie mówi. Tak też było z książką Moustafy Safouana Cztery lekcje psychoanalizy. Metoda Lacana. Z jednej strony bardzo ciekawa rzecz, z drugiej pełna skrótów myślowych i dygresji, nie zawsze łatwych – zwłaszcza dla laików – do zrozumienia bez znajomości szerszego kontekstu. A atłasowa czapeczka ze srebrnym chwostem na czubku dla tego, kto zna cały kontekst myśli Jacquesa Lacana, razem z wszystkimi do niej przypisami, interpretacjami i komentarzami innych autorów. Keep Reading →

Monica Ramirez Basco: Zaburzenie afektywne dwubiegunowe. Jak opanować wahania nastroju. Podręcznik pacjenta

Monica Ramirez Basco: Zaburzenia afektywne dwubiegunowe

Monica Ramirez Basco: Zaburzenia afektywne dwubiegunowe

Kto z nas nie doświadcza czasami huśtawki nastrojów czy zwykłych – można by rzec: jednobiegunowych – problemów ze stresem? Nie są to raczej przyjemne uczucia i dobrze byłoby umieć lepiej nad nimi panować. Monica Ramirez Basco napisała książkę, która może nam w tym pomóc: Zaburzenie afektywne dwubiegunowe. Jak opanować wahania nastroju. Podręcznik pacjenta. Skierowana jest ona – jak wskazuje tytuł – pozornie do wąskiego kręgu odbiorców, ale skorzystać z niej może dosłownie każdy. Autorka omawia bowiem całe spektrum wahań nastroju i proponuje konkretne strategie radzenia sobie z nimi. Keep Reading →

Paweł Fortuna: Pozytywna psychologia porażki. Jak z cytryn zrobić lemoniadę

Paweł Fortuna, Pozytywna psychologia porażki. Jak z cytryn zrobić lemoniadęKsiążka Pawła Fortuny Pozytywna psychologia porażki. Jak z cytryn zrobić lemoniadę pozwala spojrzeć na nasze życiowe porażki – a są one tyleż nieuchronne, co niezbędne do naszego rozwoju – jak na wyjątkowe okazje na dokonanie odważnego przemeblowania w zakresie osobistych celów i sposobów ich realizacji. Skoro stare sposoby zawiodły, spróbujmy nowych. A może to cele, do których dążyliśmy, okazały się niewarte naszych starań? Poszukajmy innych, bardziej odpowiadających naszym potrzebom. Zwykle boimy się zmian i z uporem lepszej sprawy trzymamy się raz nabytych przekonań. Paweł Fortuna przekonująco dowodzi, że są to jedne z głównych przeszkód, które stoją nam na drodze do dobrego, twórczego, dającego satysfakcję życia. I to właśnie porażki pozwalają nam te przeszkody pokonać! Czy może być coś bardziej optymistycznego niż odnalezienie pozytywnego sensu w niepowodzeniach? Drodzy Czytelnicy, skoro porażki są OK., to znaczy, że w życiu pozytywne może być dosłownie wszystko. I tego się trzymajmy!
Grzegorz Tomicki Keep Reading →