Zaburzenie lękowe uogólnione (generalized anxiety disorder, GAD)

Zaburzenie lękowe uogólnione – zaburzenie to cechuje częste i przesadne zamartwianie się rozmaitymi wydarzeniami i sytuacjami. Osoby nim dotknięte przeważnie dostrzegają, że wizja tego, iż sprawy w ich życiu przybiorą zły obrót, przytłacza je i stresuje, ale często nie potrafią wskazać konkretnych sytuacji, które budzą ich niepokój, ani konkretnych negatywnych konsekwencji, jakich się obawiają. Zaburzeniu lękowemu uogólnionemu nierzadko towarzyszą takie objawy somatyczne, jak kołatanie serca, zawroty głowy, pobudzenie ruchowe, drażliwość czy bezsenność. WWS 40.

Zespół lęku uogólnionego (zaburzenia lękowe uogólnione, generalized anxiety disorder, GAD) charakteryzuje się silnym poczuciem lęku lub obawy przed różnymi zdarzeniami lub działaniami, odczuwanym przez większość dni w ciągu ostatnich sześciu miesięcy. Według DSM-5 (American Psychiatric Association 2013) cechą tych zaburzeń jest również trudność w zapanowaniu nad lękiem. Rozpoznanie wymaga współistnienia co najmniej trzech spośród wymienionych poniżej objawów:
– niepokój lub nerwowość,
– łatwe męczenie się,
– trudności z koncentracją lub uczucie pustki w głowie,
– drażliwość,
– wzmożone napięcie mięśniowe,
– zaburzenia snu. RPB 184.

Zaburzenie lękowe uogólnione – osoby dotknięte tym zaburzeniem nieustannie się zamartwiają. Niepokoją się wieloma rzeczami, także zwykłymi, codziennymi decyzjami, i bardzo trudno jest im przestać się martwić. Myślom pełnym obaw towarzyszą objawy takie jak łatwe męczenie się, napięcie, drażliwość czy nudności. Mogą też występować inne symptomy. GUM 202.

Nerwica (neurosis) – nieprecyzyjny termin określający stosunkowo łagodne zaburzenie psychiczne z uciążliwymi objawami i bez utraty wglądu albo testowania rzeczywistości, a także bez wyraźnej etiologii organicznej. Do nerwicy zalicza się: nerwica lękowa (zob. uogólnione zaburzenie lękowe), nerwica depersonalizacyjna (zob. zaburzenie depersonalizacyjne), nerwica depresyjna (zob. dystymia), nerwica histeryczna, konwersja i typy dysocjacyjne (zob. zaburzenie konwersyjne, zaburzenia dysocjacyjne, histrioniczne zaburzenie osobowości), nerwica natręctw (zob. zaburzenie obsesyjno kompulsywne) i nerwica fobiczna (zob. fobia). Termin autorstwa szkockiego lekarza Williama Cullena (1710-90), użyty przez niego w traktacie medycznym First Lines of the Pratice of Physic (1777). CS 434.

Określenie „lęk” czasami opisuje chwilowe uczucie zdenerwowania czy niepokoju, które pojawia się w obliczu i w trakcie najróżniejszych wyzwań życiowych – rozmowy o pracę, badania lekarskiego. Używamy go także w kontekście bardziej uporczywych stanów, w tym fobii (lęk przed określoną rzeczą bądź sytuacją: lęk wysokości, lęk przed określonymi zwierzętami bądź owadami, lęk przed podróżami samolotem), lęku społecznego (lęk przed ośmieszeniem, krytyką i/lub odrzuceniem w kontaktach społeczno-towarzyskich), zaburzenia lękowego napadowego (intensywnego uczucia lęku, w którym często wydaje nam się, że zaraz umrzemy albo zwariujemy), zaburzenia stresowego pourazowego (powracających wspomnień okropnych traumatycznych przeżyć wywołujących głębokie cierpienie psychiczne), lęku przed chorobami (kiedy nieustannie obawiamy się choroby lub dolegliwości fizycznych, mimo że badania lekarskie niczego nie wykrywają) oraz zaburzenia lękowego uogólnionego (które charakteryzują częste chwile niepokoju i fizyczne objawy lęku). UPN 224.

Stany lękowe to fobie, fobia społeczna, zaburzenie paniczne, zaburzenie stresowe pourazowe, obawy o zdrowie fizyczne oraz zaburzenia lękowe uogólnione. Objawy stanów lękowych obejmują szerokie spektrum reakcji fizjologicznych, nastroje od zdenerwowania po napad paniki, tendencję do unikania określonych sytuacji i uczuć, obawy przed niebezpieczeństwem oraz myśli mówiące o tym, że nie poradzimy sobie z zagrożeniem. Zachowania typowe dla lęku to unikanie oraz wszystko to, co robimy, aby zapewnić sobie poczucie bezpieczeństwa. Przynoszą natychmiastową ulgę, a w dłuższej perspektywie nasilają lęk. Myśli lękowe wyolbrzymiają zagrożenia i nie doceniają naszych umiejętności radzenia sobie z nimi. Myśli towarzyszące lękowi często zaczynają się od frazy: „A co będzie, jeśli…”, po czym następuje wizja nieuchronnej katastrofy, z którą sobie nie poradzimy. UPN 255.

Bibliografia: wykaz skrótów



Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.